Wil ook jij specifieke informatie ontvangen over jouw tuin?

Heb je reeds een MijnTuin.org account? Aanmelden

Kolen - Broccoli

KOLEN – BROCCOLI

helpt maag-, darm- en borstkanker voorkomen

Broccoli, ook wel de groene bloemkool genoemd, is beroemd geworden doordat ze vaak op het Witte Huis geserveerd werd, ter preventie van kanker. Die preven­tieverwerking blijkt ze inderdaad te bezitten: maag- en darmkanker, borstkanker en zelfs botontkalking zou ze kunnen voorkomen. Een heel gezonde groente, die boven­dien ook lekkere recepten mogelijk maakt.

Een beetje geschiedenis

Broccoli wordt wel eens de groene bloemkool genoemd, maar dat zou met de introduc­tie van de echte groen kleurige bloemkool enkel maar verwarring kunnen brengen. De naam verraadt haar afkomst want broccoli werd uit het Italiaans overgenomen. Het bete­kent volgens het woordenboek “spruitjes”. Ze is bij ons nog niet zo lang ingeburgerd.

Inlandse broccoli is verkrijgbaar van juli tot november. Voor de rest van het jaar wordt broccoli uit Zuid-Europa aangevoerd. Ondanks de naam lijkt broccoli helemaal niet op onze bekende Brusselse spruitjes. Bij broccoli bestaat het eetbare gedeelte, zoals bij de bloemkool, uit de onvolgroeide bloeiwijze van de plant, wat bij spruitjes helemaal niet het geval is. Beide zijn wel verwant, zij behoren zelfs tot dezelfde plantensoort, name­lijk Brassica oleracea die heel wat variëteiten omvat. Maar de nauwste familieband heeft de broccoli wel met de bloemkool.

Vitaminebom

Broccoli behoort samen met de bloemkool tot de allerfijnste koolsoorten. Broccoli heeft een pittige smaak. Broccoli bevat veel vezels, is mineraalrijk (calcium, kalium en ijzer) en bevat veel vitamines, namelijk vitamine C, vitamine A (in de vorm van bètacaroteen: 1,5 mg per 100 g), vitamine B (in de vorm van foliumzuur), vitamine K en vitamine E, naast bioflavonoïden en andere stoffen die preventief werken tegen kanker. Voedingswaarde per 100 g broccoli: 20 calorieën, 0 g vet, 3 g eiwit, 2 g koolhydraten.

Wapen tegen maag- en borstkanker en botontkalking"

Volgens recent medisch onderzoek behoort broccoli tot de gezondste groenten om ver­schillende redenen. Broccoli is interessant in verband met de preventie van botontkal­king bij oudere vrouwen. Met bepaalde vormen van vitamine K kan die aandoening goed worden bestreden. Bloemkool en broccoli bevatten deze vitaminen. Onderzoekers aan de Universiteit van Berkeley (Californië, VS) hebben ontdekt dat bepaalde bestand­delen in broccoli het lichaam verdedigen tegen kanker. Die bestanddelen, indolen genaamd, worden door het lichaam afgebroken in de maag en omgevormd tot een bestanddeel dat DIM genoemd wordt (3,3-diindolylmethaan). Deze component lijkt kan­ker een halt toe te roepen. Bovendien veroorzaakt DIM de dood van kankercellen door­dat onder invloed van DIM er meer van een bepaald (voor kankercellen dodelijk) eiwit vrijkomt. Een ander eiwit, wat in verhoogde concentraties nodig is voor het overleven van kankercellen, wordt juist verminderd. Men gaat daarom ook proberen bepaalde stof­fen uit broccoli te isoleren om er medicijnen uit te maken. Maar intussen hebben we er alle belang bij geregeld broccoli op het menu te zetten.

 

Planten en oogsten

Het kweken van broccoli verschilt niet veel van die van bloemkool, aangezien ze zus­jes van elkaar zijn. Broccoli wordt evenals bloemkool geteeld omwille van de onrijpe “bloem” die zich in de plant vormt. Broccoli kan men vrijwel het hele jaar oogsten, hoe­wel het groeiproces eigenlijk wel kort is.

Zaaien: het is zeer belangrijk zaden van een goed ras te kiezen om mooie vaste en vrij egale kolen te oogsten. Gezaaid wordt op een licht verwarmde plaats bij 15°C. Wie over een platte bak beschikt, wacht best tot half april om te zaaien, terwijl voor de volle grondteelt gewacht wordt tot half mei. De jonge zaailingen worden spoedig verspeend in aparte potjes waar zij verblijven tot na de ijsheiligen. Men wacht een week of 6, soms 8, om de zaailingen te verspenen op een onderlinge afstand van 50 cm.

Oogsten: zorg ervoor dat je de eerste scheuten diep terugsnijdt zodat ze als groente kunnen worden gegeten. Meteen daarna duiken nieuwe scheuten op die weer worden geoogst als de bloemknoppen zich hebben ontwikkeld. Als het weer meevalt, groeien de scheuten zeer snel, zodat er twee- tot driemaal per week broccoli kan worden afgesneden.

Toptien van gezonde groenten

Op basis van een studie naar de voedingswaarde van groente heeft de universiteit van Californië een top 10 van gezonde groenten samengesteld. Er werd gekeken naar vita­minen als vitamines A, B en C en mineralen als kalium, calcium, ijzer en thiamine. Voor een gezond menu hieronder de toptien van gezonde groenten:

1 broccoli – 2 spinazie – 3 spruiten – 4 Limabonen – 5 erwten – 6 asperge – 7 artisjok – 8 bloemkool – 9 zoete aardappel – 10 peen.

Grootmoeders tip van Winiefred

Aangezien de bloeitijd van broccoli beperkt is en het toch een lekkere en gezonde groente is, hebben we er belang bij ze zo lang mogelijk te bewaren. Diepvriezen is daar­voor een goede oplossing. Persoonlijk vind ik dat ze ook beter het diepvriesproces door­staat, wat een meevaller is als je weet dat vaak meerdere kolen tegelijk oogstbaar zijn en de oogstperiode slechts van korte duur is. Zeer koel bewaard, gewoon in de koelkast, kan men de broccoli, bij voorkeur in plastiekfolie gewikkeld, nog een weekje overhou­den. Wie met deze groente nog niet vertrouwd is, kan er recepten van de bloemkool op toepassen.

Praktisch

Geef bij de aankoop de voorkeur aan broccoli met donkere, dichte knoppen. Als de kleur neigt naar geel, zullen de knoppen snel bloeien en bitter gaan smaken. Broccoli bewaart 5 dagen in de koelkast (0-5 graden). je moet broccoli regelmatig bevochtigen met ijskoud water. Broccoli moet je uiteraard koud bewaren. De groente houdt langer als je ze afdekt met plasticfolie tegen het uitdrogen. Bij te lange bewaarduur krijgt de broccoli een geel uitzicht (open bloemen). Je mag broccoli absoluut niet bewaren bij vruchten die ethyleen afgeven (appels, bloemkool met loof, enz. …). Was de groente onder de kraan en snij de droge delen van de stronk weg. De stengels moeten worden gepeld tot onder de bloem. Hou de broccoli in elk geval knapperig, lang stoven is uit den boze … Let er in de keuken op dat geen kleine groene rupsjes in de kool verscholen zitten. Ook zij zijn immers dol op deze groente.

 

Winiefred weet raad

Wie gezond wil blijven, zijn maag en darmen wil sparen en gezonde lichaamscellen wil hebben en ook aan tafel iets preventief wil doen tegen kanker, zet wekelijks verschillen­de keren broccoli op het menu. Je kan broccoli zowel in een rauwkostschotel als gekookt genieten! Bovendien past broccoli in elk vermageringsdieet.

Recepten

Broccoli met rode paprika

Ingrediënten:

700 g broccoli, 1 ui , 1 rode paprika, 1 citroen, zout en peper.

Bereiding:

Van 700 g broccoli de in stukken gesneden stronk in een bodempje water opzetten. Na 5 min. de roosjes toevoe­gen en nog 5 min. laten koken. Intussen 1 uitje en 1 rode in stukken gesneden paprika 5 min. zachtjes in een koe­kenpan gaar bakken.

De pan van het vuur nemen en geraspte citroenschil en sap van 1 citroen, zout en peper toevoegen. De broccoli afgieten en met het ui-paprikamengsel garneren.

Zoetzure broccoli

Ingrediënten:

700 g broccoli, 6 sneetjes spek of 50 g spek, 4 sjalotjes, 1 eetl. basterdsuiker, 2 eetl. azijn, snuifje mosterdpoeder, zout en peper.

Bereiding:

Kook 700 g broccoli. Ondertussen 6 plakjes ontbijtspek of 50 g spekreepjes in 5 min. zachtjes uitbakken. Het spek uit de pan nemen en op keukenpapier laten uitlek­ken. Vervolgens 4 gesnipperde sjalotjes glazig fruiten.

1 eetl. bruine basterdsuiker, 2 eetl. azijn, snuifje mosterd­poeder, wat zout en peper erdoor roeren en alles nog 1 à 2 min. doorwarmen. De broccoli afgieten, het sjalotjes­mengsel erover schenken. Het geheel samen met het spek door elkaar scheppen.

Gestoofde broccoli

Ingrediënten:

700 g broccoli, 1 eetl. kippenbouillon­poeder, een klontje boter, 1 teentje knoflook, 20 g roomboter, 2-3 eetl. paneermeel

Bereiding:

Broccoli schoonmaken (stelen in kleine reepjes of blok­jes). Breng 1/8 l water met 1 theel. kippenbouillon­poeder en een klontje boter aan de kook. Voeg broccoli toe, laat even aan de kook komen. Voeg eventueel 1 gehakt knoflookteentje toe. In goed afgesloten pan en op de kleinste pit in 10-15 min. gaar laten smoren. Eventueel 20 g roomboter smelten, hierin 2-3 eetl. paneermeel roosteren. Hier de broccoli mee bestrooien.